Tamil (Sri Lanka)English (United Kingdom)

වැඩසටහන් දිනදර්ශනය

නොවැම්බර් 2017
බ්‍ර සි සෙ
29 30 31 1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 1 2
ඔබ මෙතනයි : ආයතන සිංහල ශබ්දකෝෂ කාර්යාලය

සිංහල ශබ්දකෝෂ කාර්යාලය

වෙබ් ලිපිනය :- www.sinhaladictionary.lk

ඓතිහාසික පසුබිම

සිංහල භාෂාව සඳහා අකාරාදි ක්‍රමයේ ශබ්දකෝෂයක් නැති බවෙහි අයහපත මුලින්ම පෙන්වාදී ඇත්තේ 19 වැනි සියවසේ අවසන් දශක දෙක තුළදී ශ්‍රී ලංකාවට පැමිණි ඉංග්‍රීසි ජාතික පඬිවරුන් දෙදෙනකු විසිනි. එහෙත්, මෙයට පෙර සිටම, විශේෂයෙන්ම, 1845 දී රාජකීය ආසියාතික සමිතියේ ලංකා ශාඛාව ආරම්භ කිරීමෙන් පසු සිංහල භාෂාව හා සංස්කෘතිය ගැන අධ්‍යයන කිරීමෙහි උනන්දුව වර්ධනය වීමෙන්, මේ ක්ෂේත්‍රවල ගවේෂණයෙහි යෙදුණු විදේශීය පඬිවරුන් සහ ඉංග්‍රීසි භාෂාව උගත් දේශීය විද්වතුන්ගේ සංඛ්‍යාව ක්‍රමයෙන් වැඩිවෙමින් පැවතිණ.

1881 දී එවකට ලංකාවේ අධ්‍යාපන අධ්‍යක්ෂධූරය දැරූ චාල්ස් බ්‍රෑස් (Charles Bruce) මහතා යථෝක්ත අඩුපාඩුව ගැන අවධානය යොමු කළේ ඒ පසුබිමෙහි සිටය. ඉන්පසු 1884 දී ලන්ඩනයේ ඉන්දියානු පුස්තකාලයාධිපතිව සිටි රෙයිනෝල්ඩ්ස් රොස්ට් (Reinhold Rost) මහතා මේ අඩුව හැකිතාක් ඉක්මනින් පිරවීමේ අවශ්‍යතාව පිළිබඳ සන්දේශයක් රාජකීය ආසියාතික සමිතියේ ලංකා ශාඛාවට ඉදිරිපත් කළේය.

ඒ වර්ෂයේදීම ලංකාණ්ඩුකාරතුමාගේ ප්‍රධානත්වයෙන් රැස්වූ යථෝක්ත සමිතියේ මහ සභා රැස්වීමක දී ශබ්දකෝෂය සම්පාදනය කළ යුතු ආකාරය නිර්දේශ කිරීමට කමිටුවක් පත්කරන ලද නමුදු එය ඉන් ඉදිරියට ක්‍රියාත්මක වූ බවක් නොපෙනේ.

ඉක්බිතිව සතළිස් වසර කලක් පමණ කල් තත්ත්වයක් මෙසේ තිබිය දී ඒ ගැන සිහි ගන්වමින් මුදලි ඒ. මැන්දිස් ගුණසේකර මහතා විසින් අධ්‍යාපන අධ්‍යක්ෂවරයා වෙත යැවුණු ලිපියක් රාජකීය ආසියාතික සමිතිය වෙත යොමු කරන ලදී. (1923) ඒ අනුව වහා ක්‍රියාත්මක වුණු සමිතිය ඉහත සඳහන් අරමුණු ඉටුකිරීම සඳහා කොළඹ යුනිවසිටි කොලීජියේ අධිපතිව සිටි ආර්.මාර්ස් (R.Marrs) මහතාගේ ප්‍රධානත්වයෙන් කමිටුවක් පත් කළේය. 1925 දී ඉදිරිපත් කරන ලද ඒ කමිටු වාර්තාව අනුව ශාස්ත්‍රීය ක්‍රමවේදය අනුගමනයෙන් සිංහල ශබ්දකෝෂයක් සම්පාදනය කළ යුතු යැයි තීරණයකට එළඹිණි. (1926)

ශබ්දකෝෂයේ ආරම්භය

ඉන්පසු ඒ සඳහා අවශ්‍ය රජයේ ආධාර ලබාගෙන 1927 මාර්තු මාසයේදී සිංහල ශබ්දකෝෂය සම්පාදන කටයුතු ආරම්භ කරන ලදී. එහි සංස්කාරක මණ්ඩලයට ශ්‍රීමත් ඩී.බී.ජයතිලක මහතා ප්‍රධාන කතුවරයා වශයෙන් ද, මැන්දිස් ගුණසේකර සහ ඩබ්.එෆ්. ගුණවර්ධන යන මුදලිවරුන් උපකර්තෘවරුන් වශයෙන් ද රාජකීය ආසියාතික සමිතිය විසින් පත්කර ගන්නා ලදහ. ඒ අතර සමිතියේ ආරාධනයෙන් ශ්‍රී ලංකාවට පැමිණි ජර්මන් ජාතික මහාචාර්ය විල්හෙල්ම් ගයිගර් (Wilhelm Geiger) මහතා වෙත කර්තෘ මණ්ඩල අධ්යක්ෂධූරය පැවරිණි. ඒ සමඟම එල්.ජේ.බී. ටර්නර් (Turner) මහතාගේ සභාපතීත්වයෙන් පාලන මණ්ඩලයක් ද පත්කරන ලදී.

ව්‍යාපෘති හා ප්‍රගතිය

ආරම්භයේදී ම ඉංග්‍රීසි අර්ථ සහිත සිංහල ශබ්දකෝෂය (සිංහල - ඉංග්‍රීසි) සහ සිංහල අර්ථ සහිත සිංහල ශබ්දකෝෂය (සිංහල - සිංහල) යනුවෙන් සැලසුම් කරන ලද ව්‍යාපෘති දෙකක් විය. ඒ සඳහා පොත-පත ඇතුළු කාර්යාලයීය මූලික අවශ්‍යතා සපයා ගැනීම හා දත්ත (data) රැස් කර ගැනීම සඳහා මුල් අවුරුදු කීපය යොදා ගැනීමෙන් පසු, 1935දී සිංහල - ඉංග්‍රීසි ශබ්දකෝෂයේ ප්‍රථම කලාපයත් ඊට වසර දෙකකට පසු (1937 දි) සිංහල-සිංහල ශබ්දකෝෂ මුල් කලාපයත් ප්‍රකාශයට පත් විය. එහෙත්, විවිධ හේතු නිසා ශබ්දකෝෂ කටයුතු වල ප්‍රගතිය සිදුවූයේ අපේක්ෂිත වේගයට වඩා අඩුවෙනි.

ශබ්දකෝෂ කාර්යාංශයේ පරිපාලනය 1942 දී රාජකීය ආසියාතික සමිතියෙන් ලංකා විශ්වවිද්‍යාලයට ද, තවත් පසුව, 1972 දී සංස්කෘතික කටයුතු පිළිබඳ අමාත්‍යාංශයට ද පැවරිණි. මේ කාලය තුලදී ප්‍රධාන කර්තෘ තනතුරෙහි, පිළිවෙලින්, මහාචාර්ය විල්හෙල්ම් ගයිගර්, ශ්‍රීමත් ඩී.බී. ජයතිලක, මහාචාර්ය එම්.ඩී. රත්නසූරිය, ජුලියස් ද ලැනරෝල්,  පී.බී.එෆ්. විජේරත්න, මහාචාර්ය ඩී.ඊ. හෙට්ටිආරච්චි, ආචාර්ය පී.බී. සන්නස්ගල, මහාචාර්ය විමල් ජී. බලගල්ලේ, මහාචාර්ය විනී විතාරණ සහ මහාචාර්ය ආනන්ද අබේසිරිවර්ධන යන විද්වත්හු සේවා කළහ. ආචාර්ය අකුරටියේ නන්ද නාහිමියෝ දැනට ප්‍රධාන කර්තෘ ධුරයෙහි සේවය කරති.

මෙතෙක් කල් සිංහල-ඉංග්‍රීසි ශබ්දකෝෂ දෙකෙහි කලාප නිකුත් කිරීම බොහෝ දුරට සමාන්තරව ඉටුවුනු නමුදු, 1975 දී සංස්කෘතික කටයුතු අමාත්‍යාංශය ගත් තීරණයක් අනුව, සිංහල-සිංහල ශබ්දකෝෂ ව්‍යාපෘතියට ප්‍රමුඛත්ව පැවරීමෙන් එය හැකිතාක් ඉක්මනින් නිම කිරීමට සැලසුම් සම්පාදනය විය. 1982 දී එය තවද කඩිනම් කිරීමට පියවර ගැනීමෙන් 1995 අප්‍රේල් මාසයේදී කාණ්ඩ 26 කින් යුක්තව සම්පූර්ණ ‘සිංහල ශබ්දකෝෂය’ මුද්‍රණයෙන් ප්‍රකාශ කිරීමට හැකි විය.

මේ සිංහල-සිංහල ශබ්දකෝෂය ප්‍රකාශවීමත් සමඟම, එය සංස්කරණය කර නව ශීර්ෂ වචන ද ඇතුළත් කොට සංශෝධිත ශබ්දකෝෂය සම්පාදනය කිරීමට පියවර ගන්නා ලදී. එහි ප්‍රථම, ද්විතීය තෘතීය හා චතුර්ථ භාගය හා පඤ්චම භාග දැන් ප්‍රකාශයට පත් කර ඇත. ෂෂ්ඨ භාගය නොබෝ දිනකින් එළිදැක්වීමට නියමිතය.

අතපසු වී පැවති සිංහල-ඉංග්‍රීසි ශබ්දකෝෂයේ කටයුතු දැනට ඉටු වෙමින් පවතින අතර, මේ වනවිට 27 භාගය දක්වා මුද්‍රණද්වාරයෙන් එළි දක්වා ඇති අතර 28 මුද්‍රණයට භාරදී තිබේ.

සිංහල-සිංහල ශබ්දකෝෂයේ විශාලත්වය

දැනට සම්පූර්ණව ඇති ඉහත කී සිංහල-සිංහල ශබ්දකෝෂය විශාල ප්‍රමාණයේ පිටු 13,908 කින් යුක්ත වෙයි. අර්ථකථනය සඳහා ගෙන ඇති ශීර්ෂ පද සංඛ්‍යාව 2,06,692 කි. එහි කාණ්ඩ 26 කලාප 46 කින් යුක්තය.

සංක්ෂිප්ත සිංහල ශබ්දකෝෂය

ඉහත සඳහන් ශබ්දකෝෂය අංග සම්පූර්තාව අතින් කෙතරම් උසස් තැනක් ගත්තේ වුවද, එහි විශාලත්වය නිසා පුස්තකාලය ආදී ආයතන හැරුණු විට පොදු පාඨකයන් වැඩි දෙනාට එය පෞද්ගලිකව අයත් කරගෙන පරිශීලනය කිරීම අපහසු බව ප්‍රත්‍යක්ෂය.

එහෙයින් සංස්කෘතික අමාත්‍යාංශයේ උපදෙස් ලබාගෙන සාමාන්‍ය පාඨකයන්, ලේඛකයින් හා ගුරු-සිසුන් ඇතුළු සියලුදෙනාට පෞද්ගලිකව මිලදී ගෙන පරිශීලනය කළ හැකි සංක්ෂිප්ත සිංහල ශබ්දකෝෂයක් පිටු 1000 කින් පමණ යුත් වෙළුම් දෙකක් වශයෙන් සම්පාදනය කිරීමේ කටයුතු 1999 වර්ෂයේදී ආරම්භ විය. දැනට එම වෙළුම් දෙක ප්‍රකාශයට පත්කර ඇත.

සිංහල - ඉංග්‍රීසි - දෙමළ ශබ්දකෝෂය

කාලීන අවශ්‍යතා සලකා වෙළුම් දෙකකින් යුත් සංක්ෂිපත ශබ්දකෝෂය සිංහල -දෙමළ - ඉංග්‍රීසි ත්‍රෛභාෂික ශබ්දකෝෂයක් ලෙස සකස් කිරීම 2002 දී ආරම්භ කරන ලදී. දැනට එහි පළමු කාණ්ඩයේ සිංහල - ඉංග්‍රීසි - දෙමළ අර්ථ දක්වා අවසන් කර මුද්‍රණයට භාර දී ඇත.

 

සිංහල ශබ්දකෝෂ කාර්යාලයේ වෙබ් ලිපිනය :- www.sinhaladictionary.lk

අවසන් යාවත්කාලීන කිරීම ( 2013 දෙසැම්බර් 17 වෙනි අඟහරුවාදා, 04:15 )